Stichting Heilige Driehoek
Tot in eeuwigheid
beleidsplan 2013 – 2017

INLEIDING

De Heilige Driehoek is een vrij uitgestrekt gebied (112 ha) binnen de stadsgrenzen van Oosterhout. Aan de oostkant vormt de A27 een duidelijke grens. In het groen achter de Paulusabdij ligt de zuidgrens. De bebouwing in Slotjes Oost en het Nonnenveld vormt de westgrens en de Veerse weg bakent het gebied af aan de noordkant. Het gebied ontleent haar naam aan de enigszins driehoekige vorm en natuurlijk aan de drie monumentale kloosters die het gebied herbergt.

 

gebied 

Het beleidsplan dat de stichting bij haar oprichting schreef was getiteld ‘Tot in eeuwigheid’. Dat de titel niet letterlijk moest worden verstaan, blijkt uit het feit dat de het bestuur het plan sindsdien actualiseerde en er nieuwe actiepunten in opnam.

In 2013 stelt het bestuur vast dat de afgelopen jaren een aantal belangrijke programmapunten zijn gerealiseerd of in een stadium verkeren, waarin de aandacht meer op de uitvoering dan op het beleid is gericht. Daarom wil zij opnieuw het beleidsplan actualiseren.

 

INSTELLING EN DOELSTELLING VAN DE STICHTING HEILIGE DRIEHOEK (2000)

De Stichting Heilige Driehoek is in april 2000 opgericht. De stichting kent een Raad van Ad-vies, waarin de drie kloosters participeren. De doelstelling van de stichting luidde en luidt als volgt:

  • het behouden van het gebied de Heilige Driehoek in al zijn karakteristieken;
  • het versterken van deze karakteristieken waar dat nodig of nuttig wordt geacht;
  • het fungeren als aanspreekpunt daar waar het de belangen van het gebied de Heilige Driehoek betreft;
  • al het overige te doen om, ook in de verre toekomst en bij eventueel zich wijzigende omstandigheden, de sfeer en de uitstraling van het gebied de Heilige Driehoek te be-houden.

REALISERING VAN HET BELEID TOT 2013

De eerste jaren van haar bestaan richtte de Stichting zich vooral op het beschermen van het gebied.  Het bestuur stelde in 2000 het beleidsplan “Tot in eeuwigheid” vast.
Als eerste heeft de stichting zich dat jaar gepresenteerd aan de bewoners van De Heilige Driehoek, aan de Oosterhoutse bevolking en aan gemeente, provincie, rijk en erfgoedgerelateerde instellingen en instituten. Om het draagvlak voor het gebied zichtbaar te maken, werden in 2001 de Vrienden van de Heilige Driehoek geïnstitutionaliseerd. Onmiddellijk bij haar oprichting nam de stichting het initiatief om het gebied te laten aanwijzen als Rijksbeschermd Stadsgezicht. Op 13 september 2002 ging de aanwijzingsprocedure van start. Bij die gelegenheid verscheen bij de stichting het boek De Heilige Driehoek, kloosterenclave in Oosterhout onder redactie van mevrouw J. Gorisse. Vanaf dat jaar was de stichting ook betrokken bij de besprekingen rondom de totstandkoming van een nieuw bestemmingsplan, dat als gevolg van de (te verwachten) aanwijzing moest worden herzien. In 2005 werd de heilige Driehoek opgenomen als ‘gebied met topkwaliteit’ op de Cultuurhistorische Waardenkaart Noord-Brabant. Op 3 april 2006 verleende het Rijk de status van Rijksbeschermd Dorpsgezicht.

In december 2009 werd het nieuwe bestemmingsplan Leijsenakkers, waarin de heilige Driehoek is opgenomen, vastgesteld.De afgelopen jaren stonden vooral in het teken van behoud en verduurzaming. Veel tijd en energie werd gestoken in het maken van een gedegen Groen- en beheersplan voor het gebied. De stichting nam hiertoe in 2007 het initiatief. Het plan kwam tot stand met medewerking van het gemeentebestuur Oosterhout, stichting Het Brabants Landschap, gebiedscommissie De Wijde Biesbosch, waterschap De Brabantse Delta en IVN Oosterhout. Op 9 oktober 2008 werd het plan aangeboden aan het College van BenW van Oosterhout.

Het groenplan bevat een samenhangende visie op groen, landschap en water. Het kent 16 deelprojecten, die de stichting samen met de gemeente uitvoert. Verschillende ervan zijn reeds voltooid, anderen zijn nog in uitvoering of worden nog in uitvoering genomen (zie ook onze website www.deheiligedriehoek.com).

 

DE TOEKOMST: DE DRIE THEMA’S

a. blijvende aandacht voor lokale, regionale en landelijke ontwikkelingen

Op de terreinen van verkeersafwikkeling (verleggen A27, aanleg spoorlijn Breda – Utrecht), woningbouw, industrie, bewatering, recreatie en wellicht nog andere terreinen kunnen zich ontwikkelingen voordoen, die invloed hebben op de kwaliteit van de Heilige Driehoek. De stichting zal dergelijke bewegingen voortdurend kritisch volgen en toetsen aan haar opvattingen over de kwaliteit van het gebied van de Heilige Driehoek.

Onder andere via de website zal de stichting mensen, overheden en andere organisaties oproepen tot het melden van zaken die relevant zijn voor het onderhavige gebied. Waar nodig zal de stichting passende actie ondernemen om ongewenste ontwikkelingen tegen te houden en gewenste ontwikkeling te bevorderen

b. kloostergemeenschappen

De vergrijzing en daarmee uitdunning van de kloostergemeenschappen is een gegeven waar weinigen invloed op hebben, ook de Stichting Heilige Driehoek niet. En ook over de situatie die zou kunnen ontstaan wanneer, zoals bij de Paulusabdij, de gemeenschappen zelf niet meer zijn staat zijn hun kloosters nog langer ‘overeind ‘ te houden, heeft de Stichting weinig te vertellen. De functie en het functioneren van de kloosters (kloostercomplexen) zijn echter ook in de toekomst in hoge mate bepalend voor de kwaliteit van het gebied van de Heilige Driehoek. De stichting zal zich dus inspannen voor verstandige en passende beleids- en besluitvorming bij de daartoe bevoegde instanties, in de eerste plaats bij de kloosterordes zelf. De stichting zal blijven investeren in de bestaande relaties met de kloostergemeenschappen en proberen positieve invloed uit te oefenen op een voor allen interessant toekomstperspectief.

c. vergroting draagvlak

Onder andere door het meer bekend maken van de kwaliteiten van de Heilige Driehoek wil de stichting meer Oosterhouters en belangstellenden uit de omgeving betrekken bij het in stand houden van dit mooie stuk Oosterhout. De club van Vrienden van de Heilige Driehoek is talrijk en betrokken, maar er is duidelijk ook vergrijzing waar te nemen. De stichting zal de komende tijd op verschillende manier proberen de aantrekkelijkheid van De Heilige Driehoek actief onder de aandacht te brengen van de bewoners van de ruime regio Oosterhout. Daarbij zal de stichting  proberen meer jeugd en jongeren te bereiken. Zij zoekt daartoe samenwerking met het basis- en middelbaar onderwijs en legt zich toe op de inzet van eigentijdse communicatiemiddelen.